Tuesday, 24 Oct 2017
ΕΙΔΑΜΕ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΑΖΟΥΜΕ ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΙΝΕΜΑ

Κριτική για την ταινία Okja (2017)

Η ταινία Okja (2017) έκανε την πρεμιέρα της στο φετινό φεστιβάλ των Καννών, καθώς διαγωνίσθηκε μαζί με άλλες για τον Χρυσό Φοίνικα. Μπορεί τελικά να μην κέρδισε το πρώτο βραβείο, σίγουρα όμως θα κερδίσει τις εντυπώσεις παγκοσμίως, όσο με τον καιρό προβάλεται σε όλο και περισσότερες χώρες. Είναι μία πρωτότυπη παραγωγή του Νetflix και μάλιστα η ταινία υπάρχει ήδη στην πλατφόρμα του καναλιού, προσβάσιμη προς όλους τους συνδρομητές του. Τη δημιουργία και σκηνοθεσία της ταινίας υπογράφει ο γνωστός σκηνοθέτης από την Κορέα Bong Joon Ho, ενώ το σενάριο ανέλαβε ο ίδιος σε συνεργασία με τον Jon Ronson. Η ταινία όντας δίγλωσση, Κορεάτικα-Αγγλικά, περιλαμβάνει ένα πολυμορφικό cast με αγαπημένους αγγλόφωνους ηθοποιούς σε κεντρικούς ρόλους, όπως οι Tilda Swinton, Jake Gyllenhaal, Paul Dano, Lily Collins.

Υπόθεση: Η Mija (Seo-Hyun Ahn) ζει στην επαρχία Gangwon, στη Νότια Κορέα, μία περιοχή με πλούσια βλάστηση, μαζί με τον παππού της. Από τα 4 της χρόνια θα μεγαλώσει παρέα με ένα ιδιαίτερο πλάσμα, ένα σούπερ-γουρούνι, όπως το αποκαλεί η πολυεθνική εταιρία που τους το έστειλε για να το μεγαλώσουν για 10 χρόνια. Η Okja είναι ένα από τα 26 μεταλλαγμένα σούπερ-γουρούνια της εταιρίας Mirando, τα οποία στάλθηκαν σε 26 διαφορετικούς εκτροφείς σε όλο τον κόσμο με σκοπό να μεγαλώσουν σε φυσικό περιβάλλον, και κάτω από πλαίσια διαγωνισμού. Όταν η Okja θα επιλεχθεί το νικητήριο γουρούνι και θα έρθουν να την πάρουν για την παρουσίασή της στη Νέα Υόρκη, η Mija δεν θα επιτρέψει κάτι τέτοιο, και θα μπει σε ένα σορό περιπέτειες για να φέρει πίσω την αγαπημένη της φίλη. Θα βρεθούν απευθείας στο στόχαστρο του εταιρικού καπιταλισμού, ενώ μία ομάδα ακτιβιστών ζωόφιλων θα προσπαθήσει να σώσει το ξεχωριστό αυτό πλάσμα και να βοηθήσει τη μικρή Mija.

Η ταινία αυτή σε ποιο είδος ανήκει τελικά; Είναι λίγο αμφιλεγόμενη η απάντηση αυτής της ερώτησης καθώς κατά τη διάρκεια των δύο ωρών της ταινίας, παρακολουθούμε ξαφνιασμένοι το ύφος της συνεχώς να αλλάζει από δράμα σε κωμωδία, από περιπέτεια σε σάτιρα και μετά πάλι δράμα και όλο από την αρχή. Ο Bong Joon Ho έχει συνδυάσει πολλά είδη- ίσως σε παραλληλισμό με τον συνδυασμό πολλών κόσμων – και μας προσφέρει ένα ιδιαίτερα μπλεγμένο αποτέλεσμα που δεν έχουμε ξαναδεί. Τελικά αυτό το πείραμα δεν καταλήγει και τόσο καλά, όταν στο τέλος της ταινίας συνειδητοποίησα πως το Okja δεν έχει ταυτότητα.

Το αισθητικό αποτέλεσμα από την άλλη, ήταν υπερβολικά ξεχωριστό. Με μία καλοστημένη και ειλικρινά όμορφη σκηνοθετική δουλειά, οι εικόνες του Okja –τόσο διαφορετικές μεταξύ τους από τα δάση της Κορέας στους δρόμους της Νέας Υόρκης- αποδεικνύουν το ταλέντο του σκηνοθέτη της να συναρμολογεί τα κάδρα του στην εντέλεια. Αδιαμφισβήτητα αυτό ήταν ένα από τα πολύ καλά στοιχεία της. Ακόμη, παρατηρείται μία έξυπνη διαχείριση των CGI effects, που δεν μας αποξενώνουν σχεδόν καθόλου από το ρεαλιστικό – οικείο.

Το σενάριο τώρα, είναι ένα κεφάλαιο από μόνο του. Βασίζεται σε μία πολύ έξυπνη και πρωτότυπη ιδέα, ενώ χτυπά ακριβώς εκεί που θέλει να χτυπήσει. Εδώ τα πράγματα είναι λίγο περίπλοκα. Έχουμε ένα σούπερ-φανταστικό μεταλλαγμένο γουρούνι. Το γουρούνι αυτό πρέπει να το αγαπήσουμε. Να νοιαστούμε για αυτό όσο η μικρή Mija και σε καμία τον περιπτώσεων δεν πρέπει να θελήσουμε να καταλήξει bacon. Βλέπουμε λοιπόν καθ’ όλη τη διάρκεια την ατομικοποίηση του γουρουνιού, ενώ μανιωδώς προσπαθεί να μας πείσει πως το γουρούνι είναι φίλος, και όχι φαΐ. Πολλοί ονόμασαν την ταινία ως μια χορτοφαγική ταινία με σκοπό να δείξει σε όσους τρώνε κρέας πως κάνουν λανθασμένη επιλογή. Αυτό συμβαίνει! Σίγουρα μετά το τέλος της άρχισα να σκέφτομαι σοβαρά να γίνω χορτοφάγος. Όμως το «κήρυγμα» που υπάρχει μέσα σε αυτήν είναι λίγο βαρύ. Κάποιους θα τους κουράσει ή ενοχλήσει αυτός ο επικριτικός τόνος που ουρλιάζει «Μην τρώτε άλλο τα καημένα τα ζώα!». Άλλους πάλι –όπως εμένα- απροσδόκητα θα τους επηρεάσει.

Το σύνολο της ταινία αποτυπώνεται με μία σουρεαλιστική διάθεση ενώ σε εισάγει απευθείας στο θέμα, ή καλύτερα στα θέματά της. Με ένα, ίσως λίγο ανώριμο, και σίγουρα αναπάντεχο χιούμορ θίγει θέματα ύψιστης σημασίας όπως η επιτακτική ανάγκη της οικολογικής συνείδησης αλλά και η αποδεχούμενη κατάντια της κατάχρησης των social media. Με αμέτρητα ακόμη κοινωνικοπολιτικά σχόλια τσουλάει την μπάρα της αφηγηματικής ροής της. Η κάθε σεκάνς της σε ξαφνιάζει σε συνδυασμό με την προηγούμενη, λόγω όλων όσων είπαμε παραπάνω. Οι χαρακτήρες από την άλλη, εμφανίζονται σαν καρικατούρες, ενώ δρουν αρκετά αψυχολόγητα, πράγμα που σε κάνει να μην περιμένεις ποια θα είναι η επόμενή τους κίνηση. Συγκεκριμένα οι ερμηνείες της μικρής Mija από την Seo Hyun Ahn αλλά και του Johnny Wilcox από τον Jake Gyllenhaal, ήταν ό,τι καλύτερο μας έδωσε το φιλμ.

Τέλος, θα ήθελα πολύ να προτείνω αυτό το φιλμ σε όλους εσάς με τη σκέψη πως η κάθε γνώμη θα ήταν τόσο διαφορετική από την άλλη, όσο οι παγκόσμιες αμφιλεγόμενες κριτικές που έχει ήδη λάβει το Okja. Σε συνέντευξη του ο σκηνοθέτης δήλωσε εμμέσως πλην σαφώς, πως το φανταστικό γουρούνι συμβολίζει τον ίδιο τον καπιταλισμό. Πόσο πιο ενδιαφέρον το κάνει αυτό; Σίγουρα πρέπει να ξαναδώ την ταινία έχοντας στο μυαλό μου αυτό το στοιχείο. Το ίδιο και εσείς!

Δείτε το trailer εδώ